Rozruszniki silników

Rozruszniki silników, zwane także układami rozruchu silnika, to urządzenia stosowane do uruchamiania i sterowania pracą silników elektrycznych. W zależności od konstrukcji mogą odpowiadać za bezpośrednie załączenie silnika, zmianę kierunku obrotów, ograniczenie prądu rozruchowego albo łagodniejsze zwiększanie napięcia podczas startu.

Rozrusznik silnika jest dobierany do rodzaju napędu, mocy, napięcia, prądu znamionowego i sposobu pracy maszyny. W układach przemysłowych ma znaczenie nie tylko sam start silnika, ale również ochrona komponentów mechanicznych, ograniczenie obciążeń rozruchowych oraz integracja z pozostałymi elementami automatyki. 

Zastosowania rozruszników silników

Rozruszniki silników są wykorzystywane w układach napędowych, w których silnik powinien być uruchamiany w kontrolowany sposób. Stosuje się je w automatyce przemysłowej, maszynach produkcyjnych, instalacjach technicznych, przenośnikach, wentylatorach, pompach i urządzeniach wymagających regularnego startu oraz zatrzymania napędu.

Najczęstsze zastosowania obejmują:

• uruchamianie i zatrzymywanie silników elektrycznych w maszynach,
• sterowanie napędami wentylatorów, pomp, sprężarek i przenośników,
• ograniczanie obciążeń mechanicznych podczas rozruchu,
• zmianę kierunku pracy silnika w układach nawrotnych,
• integrację silnika z układami sterowania, zabezpieczeniami i aparaturą automatyki.

Rodzaje rozruszników silników

Podstawową grupę stanowią rozruszniki DOL, czyli rozruszniki bezpośrednie. Są używane do sterowania silnikami pracującymi w jednym kierunku i ze stałą prędkością. To rozwiązanie stosuje się w prostszych układach, w których silnik może być załączany bez dodatkowego ograniczania prądu rozruchowego.

Drugą grupą są rozruszniki nawrotne DOL. Umożliwiają uruchamianie silnika do przodu lub do tyłu, dlatego sprawdzają się m.in. w maszynach przenośnikowych i aplikacjach, w których zmiana kierunku ruchu jest elementem normalnej pracy urządzenia.

W układach z trójfazowymi silnikami indukcyjnymi stosuje się także rozruszniki gwiazda-trójkąt. To rozruszniki o zmniejszonym napięciu, które przełączają uzwojenia silnika pomiędzy połączeniem gwiazda i trójkąt w fazie uruchamiania. Takie rozwiązanie pozwala ograniczyć obciążenie rozruchowe w porównaniu z bezpośrednim startem, jeśli jest właściwie dobrane do silnika i aplikacji.

Osobną kategorią są rozruszniki łagodnego rozruchu, czyli softstarty. Wykorzystuje się je najczęściej do silników prądu przemiennego, aby zmniejszyć moment obrotowy i obciążenie w fazie rozruchu oraz ograniczyć przepięcia typowe dla startu silnika. Urządzenia tego typu wykorzystują przełączniki półprzewodnikowe do sterowania napięciem i prądem rozruchowym.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze?

Dobór rozrusznika silnika powinien wynikać z parametrów silnika oraz charakteru pracy maszyny. Inne rozwiązanie sprawdzi się przy prostym załączaniu napędu, inne przy częstej zmianie kierunku, a jeszcze inne przy aplikacjach, w których trzeba ograniczyć obciążenia mechaniczne i elektryczne podczas startu.

Przed zakupem sprawdź przede wszystkim:

• typ rozrusznika silnika – DOL, nawrotny DOL, gwiazda-trójkąt, łagodny rozruch lub inny wariant zgodny z aplikacją;
• moc znamionową – dopasowaną do mocy silnika, np. w kW;
• napięcie znamionowe – zgodne z instalacją i silnikiem;
• liczbę faz – np. układ 1-fazowy lub 3-fazowy;
• prąd znamionowy – ważny dla prawidłowej pracy i doboru zabezpieczeń;
• klasę IP i obudowę – szczególnie przy montażu w trudniejszych warunkach środowiskowych;
• funkcję rozruchu silnika – np. łagodny rozruch, rozruch bezpośredni lub zmiana kierunku;
• typ montażu i wymiary – dopasowane do szafy sterowniczej, rozdzielnicy lub obudowy maszyny.

W układach napędowych warto uwzględnić także zabezpieczenia silnika, styczniki, przewody, obciążenie mechaniczne i częstotliwość rozruchów. 

Rozruszniki silników w ofercie RS

W RS znajdziesz rozruszniki silników do zastosowań w automatyce, przemyśle, serwisie i budowie maszyn. Dostępne są m.in. układy łagodnego rozruchu RS PRO o różnych mocach, napięciach i prądach znamionowych, w tym modele 1- i 3-fazowe oraz 3-fazowe takich marek jak Siemens, Schneider Electric, Eaton, ABB, Lovato i Dold.

Przy kompletowaniu układu warto sprawdzić także styczniki, zabezpieczenia silnika, sterowniki silników, napędy falownikowe oraz akcesoria do silników.

Sprawdź dostępne modele, porównaj parametry i zamów rozrusznik silnika dopasowany do Twojej aplikacji.