Z przyjemnością potwierdzamy, że integracja z Minimum Viable Product ("MVP") KSeF jest już aktywna.
Dalsze ulepszenia i działania wzbogacające dane będą kontynuowane w nadchodzącym okresie.
W razie pytań prosimy o kontakt z działem obsługi klienta.
Regularny kontakt z substancjami chemicznymi wiąże się z realnym ryzykiem zdrowotnym. Ubezpieczyciel zdrowotny odnotowuje rocznie blisko 1800 nowych przypadków nowotworów i stwierdza, że średnio 2% pracowników doznaje wypadku przy pracy z powodu zagrożeń chemicznych.
Dla osób regularnie lub nawet sporadycznie narażonych na działanie substancji chemicznych ochrona bezpieczeństwa i zdrowia w miejscu pracy jest niezbędna. Pracodawca jest zobowiązany do wdrożenia zbiorowych środków zapobiegawczych oraz zapewnienia pracownikom odpowiednich środków ochrony indywidualnej.
Jak je dobierać? Jakich norm należy przestrzegać i jakie obowiązki spoczywają na pracodawcach? Jakie są główne zagrożenia? Jakie rozwiązania można zastosować, aby je ograniczyć? Dowiedz się wszystkiego, co warto wiedzieć.
Substancje chemiczne, rozpuszczalniki, substancje pomocnicze lub materiały biologiczne stanowią liczne zagrożenia dla zdrowia pracowników. Brak ochrony lub zbyt długa ekspozycja może prowadzić do stanów chorobowych o różnym stopniu nasilenia: podrażnienia skóry, zatrucia, uszkodzenia układu oddechowego, uduszenia itp.
Przy powtarzającym się i długotrwałym narażeniu skutki dla organizmu są znacznie bardziej podstępne i mogą ujawnić się nawet po wielu latach: choroby nerek, zapalenie wątroby, nowotwory, problemy z sercem, zaburzenia endokrynologiczne, bezpłodność itp.
W celu ochrony przed natychmiastowymi zachorowaniami określono wartości graniczne ekspozycji i toksyczności. Jednak w przypadku wielu chorób – takich jak nowotwory zawodowe – wartości graniczne ekspozycji są nadal stosunkowo mało znane.
W tych branżach wiele operacji jest w pełni ręcznych lub, nawet jeśli są zmechanizowane, wymaga interwencji człowieka.
Na przykład rozbryzgi powstające podczas przepompowywania niektórych substancji, pakowania do przechowywania lub produkcji mogą powodować poważne oparzenia. Przy niektórych maszynach pracujących w bardzo wysokich temperaturach lub przy niektórych narzędziach tnących – zwłaszcza w wyposażeniu laboratoryjnym – nawet najmniejszy błąd może być źródłem wypadku.
Praca w nocy lub w systemie zmianowym jest często wymuszona wymogami produkcyjnymi lub ograniczeniami operacyjnymi: na przykład ograniczeniem liczby pracowników przebywających na stanowisku pracy lub skróceniem czasu spędzanego w środowisku toksycznym. Ten rytm pracy często prowadzi do chorób psychospołecznych lub somatycznych, które przejawiają się zaburzeniami snu, depresją, problemami trawiennymi itp.
Nie należy również lekceważyć charakteru wykonywanych zadań, gdyż mogą one mieć realny wpływ na zdrowie. Pracownicy wykonujący powtarzające się ruchy i przyjmujący niekiedy nieprawidłową postawę ciała są szczególnie narażeni na rozwój chorób układu mięśniowo-szkieletowego i bólu pleców.
Jest to główne zagrożenie w strefach ATEX (atmosfer wybuchowych). W kontakcie z powietrzem reakcja chemiczna może wywołać gwałtowny proces spalania, którego konsekwencje mogą być niezwykle poważne.
Aby zachować bezpieczeństwo i zdrowie pracowników, przedsiębiorstwa z branży chemicznej i farmaceutycznej muszą zidentyfikować wszystkie zagrożenia i na ich podstawie opracować odpowiednie protokoły oraz środki zapewniające ochronę personelu.
Celem jest identyfikacja zagrożeń związanych z używanymi substancjami. Każda substancja jest opisana w karcie charakterystyki (SDS). Ten rodzaj dokumentu umożliwia – we współpracy ze służbą medycyny pracy – określenie protokołów profilaktycznych oraz dopuszczalnych wartości narażenia, które należy wdrożyć.
Przedsiębiorstwo jest zobowiązane do przekazania sprawozdania z wyników oceny członkom Komitetu ds. Bezpieczeństwa i Higieny Pracy, a w przypadku jego braku – przedstawicielom pracowników, a także do zgłaszania im wszelkich zaobserwowanych zdarzeń.
Wyróżnia się dwa poziomy działań:
1. Działania na poziomie technicznym
W celu ograniczenia ryzyka skażenia chemicznego prace prowadzone są w całkowicie zamkniętych przestrzeniach lub w częściowo zamkniętych, odizolowanych pomieszczeniach. Jakość powietrza jest stale monitorowana poprzez instalację czujników oraz systemów wentylacyjnych i filtracji powietrza. Wreszcie, najlepszym rozwiązaniem eliminującym błędy ludzkie jest automatyzacja procesów.
2. Organizacja pracy
Limity czasu narażenia na substancje chemiczne nie są jednoznacznie określone w celu zapobiegania chorobom zawodowym, takim jak choroby nowotworowe. Najskuteczniejszym sposobem ochrony pracowników jest zatem skrócenie czasu stosowania substancji chemicznych.
Oprócz zmiany harmonogramu czasu pracy, na terenie zakładów wprowadzono rygorystyczne protokoły: poprawa warunków przechowywania, kontrola zużywanych ilości itp.
Kodeks pracy ogólnie określa odpowiedzialność pracodawcy za zapewnienie warunków pracy niezagrażających zdrowiu i bezpiecznych. Szczegółowe przepisy dotyczące substancji niebezpiecznych zawarte są przede wszystkim w ustawie o bezpieczeństwie i higienie pracy oraz w różnych rozporządzeniach ministrów branżowych (w szczególności rozporządzeniu ITM nr 5/2020). Należy zaznaczyć, że substancje te są klasyfikowane zgodnie z normami europejskimi, które określają ich właściwości niebezpieczne, rakotwórcze, mutagenne lub toksyczne (rozporządzenie z dnia 26 października 2020 r.).
Ocena ryzyka dla wszystkich prowadzonych działań
Ten krok umożliwia określenie środków higienicznych, dopuszczalnych wartości narażenia oraz substancji niebezpiecznych wymagających zastąpienia lub usunięcia itp.
Poprawa warunków pracy i kształtowanie środowiska pracy
Należy przestrzegać licznych przepisów: niektóre operacje wymagają specjalnych pomieszczeń, w tym instalacji systemów wentylacyjnych lub ograniczających zanieczyszczenie; przechowywanie substancji chemicznych jest regulowane, a ich oznakowanie jest obowiązkowe. Firma jest zobowiązana do odpowiedniego oznakowania wszystkich przechowywanych lub przetwarzanych produktów.
Każde stanowisko pracy wysokiego ryzyka musi być wyposażone w systemy awaryjne, alarmy oraz urządzenia zabezpieczające zamontowane na maszynach. Regularna konserwacja wszystkich urządzeń jest obowiązkowa.
Obowiązkowa profilaktyka dla wszystkich pracowników
Firma jest zobowiązana do przejrzystego informowania pracowników o charakterze zagrożeń. W tym celu udostępniane są karty profilaktyczne. Organizowane są szkolenia dla pracowników. Celem jest uświadomienie pracownikom grożących im ryzyk, a tym samym zachęcenie ich do dbania o własne bezpieczeństwo i przestrzegania przepisów BHP, w tym noszenia środków ochrony indywidualnej.
W sektorach chemicznym i farmaceutycznym obowiązkowe są regularne badania lekarskie, umożliwiające służbom medycyny pracy monitorowanie stanu zdrowia pracowników.
Niezależnie od środowiska pracy, rola środków ochrony indywidualnej (ŚOI) polega na ochronie pracowników i zmniejszaniu ryzyka wypadków. W zależności od potrzeb, środki ochrony indywidualnej muszą spełniać odpowiednie normy zgodności. Ważne jest, aby wiedzieć, że każdy taki sprzęt musi posiadać oznakowanie CE. W przemyśle chemicznym i farmaceutycznym dobór materiałów zależy od rodzaju stosowanych substancji chemicznych oraz czynności wykonywanych na stanowiskach pracy.
Skład środków ochrony indywidualnej oceniany jest na podstawie ich odporności na korozję, penetrację, wysoką temperaturę itp.
Aby zapewnić szczelną ochronę przed rozpryskami cieczy chemicznych, toksycznymi gazami lub parami, należy wykluczyć stosowanie tkanin i odzieży szytej. W większości przypadków środki ochrony indywidualnej wykonane są z lateksu, nitrylu, neoprenu, polichlorku winylu (PVC) lub alkoholu poliwinylowego (PVA). Zastosowanie mogą mieć również niektóre żywice polietylenowe wysokiej gęstości (HDPE).
Instrukcje producenta zawierają szczegółowe zasady techniczne dotyczące konserwacji i serwisowania: warunki przechowywania, czyszczenie, data ważności itp. Uszkodzone środki ochrony indywidualnej należy niezwłocznie wymienić. W sektorze chemicznym środki ochrony indywidualnej dostosowane do środowiska i stosowanych substancji chemicznych obejmują w szczególności:
W sektorze chemicznym i farmaceutycznym noszenie odzieży roboczej jest obowiązkowe. Nawet jeśli zagrożenia są zmienne, odzież robocza powinna zakrywać co najmniej ramiona i tułów. W zależności od potrzeb może to być zwykły fartuch, natomiast w bardziej krytycznych środowiskach – odzież ochronna zakrywająca całe ciało.
Każdy element odzieży musi być zaprojektowany w taki sposób, aby nie ograniczał swobody ruchów pracownika, ponieważ odpowiednia mobilność jest niezbędna do bezpiecznego wykonywania pracy.
W niektórych środowiskach pracy mogą jednak pojawić się dodatkowe zagrożenia. Na przykład w laboratorium, podczas przenoszenia szkła, rękawice muszą być doskonale antypoślizgowe, aby zapobiec wyślizgnięciu się i ewentualnemu upuszczeniu przedmiotu. Ze względu na używanie ostrych narzędzi rękawice muszą być również odporne na przecięcia.
Podobnie jak w przypadku odzieży, należy uwzględnić zagrożenia termiczne, elektryczne i elektrostatyczne, zwłaszcza gdy stosowane są łatwopalne substancje chemiczne w strefach ATEX.
W celu zapewnienia bezpieczeństwa pracowników norma EN 345 S2 nakazuje noszenie wysokich, zamkniętych butów roboczych.
Szereg norm służy spełnieniu szczególnych wymagań. W celu zapobiegania ryzyku poślizgnięcia i upadku obuwie z podeszwą antypoślizgową w pełni spełnia normy NF EN ISO 20344–20347.
Normy od NF EN 13832-1 do NF EN 13832-3 dotyczą szczególnie zagrożeń chemicznych i zawierają wymagania dotyczące obuwia odpornego na korozję.
W sektorze chemicznym i farmaceutycznym atmosfera w niektórych miejscach pracy może być szkodliwa lub toksyczna. Osoby narażone na aerozole, gazy lub opary cieczy chemicznych muszą nosić maski ochronne.
Dostępne są różne modele:
Maski przeciwpyłowe i z wkładami filtracyjnymi, które muszą spełniać normy NF EN 132–149.
Aparaty oddechowe zaleca się stosować, gdy stężenie zanieczyszczeń jest szczególnie wysokie, ponieważ zapewniają one pracownikowi dostęp do czystego powietrza wolnego od zanieczyszczeń.
W zależności od charakteru wykonywanych czynności zaleca się stosowanie dodatkowych środków ochrony.
Ochrona oczu: okulary ochronne lub maska z poliwęglanowym polem widzenia (norma NF EN 166). Należy pamiętać, że w celu ochrony przed rozpryskami zdecydowanie zaleca się rezygnację z noszenia soczewek kontaktowych.
Gdy poziom hałasu jest szczególnie wysoki – ze względu na używanie określonych urządzeń lub maszyn – personel musi być wyposażony w ochronę słuchu, na przykład w postaci zatyczek do uszu.
Choć rodzaj stosowanych produktów i poziom ich niebezpieczeństwa stanowią podstawowe kryterium, dobór materiału odzieży ochronnej uwzględnia również wiele innych czynników:
Istnieje 6 różnych klas ochrony przed zagrożeniami chemicznymi.
Jest to jeden z najważniejszych środków ochrony. Choć w niektórych przypadkach uzasadnione może być stosowanie cienkich rękawic jednorazowych, w większości przypadków zalecane są wielorazowe rękawice ochronne zgodne z normą NF EN 420. Ich skład zależy oczywiście od rodzaju stosowanych lub przetwarzanych substancji chemicznych.
Grubość rękawic musi być również dostosowana do charakteru wykonywanego zadania: do pracy wymagającej precyzyjnych ruchów dłoni potrzebne są wystarczająco elastyczne rękawice zapewniające dobrą zręczność, natomiast do zadań ciężkich lub o podwyższonym ryzyku wymagane są grubsze rękawice z mocniejszego materiału, zapewniające zwiększoną ochronę.
Chociaż niektóre materiały – takie jak azbest – podlegają odrębnym regulacjom, Kodeks pracy nie zawiera w tym zakresie wyczerpujących szczegółowych przepisów. Ryzyko zależy zatem od toksyczności substancji chemicznych oraz ich stanu skupienia.
Wyboru odzieży ochronnej dokonuje pracodawca, uwzględniając zalecenia lekarza medycyny pracy oraz opinię i zatwierdzenie działu BHP. Środki ochrony indywidualnej muszą być zapewniane pracownikom przez pracodawcę nieodpłatnie, a pracodawca jest również zobowiązany do zapewnienia ich regularnej konserwacji.
Przed wyborem środków ochrony indywidualnej zaleca się przetestowanie kilku modeli, aby upewnić się co do ich wygody, a w stosownych przypadkach – również estetyki. W niektórych sytuacjach może to być powodem odmowy stosowania środka ochrony, podczas gdy w innych może zwiększać skłonność do jego używania. Ważne jest, aby środki ochrony indywidualnej były dostosowane do wymiarów ciała użytkowników oraz ewentualnych problemów alergicznych.
W przemyśle chemicznym i farmaceutycznym stosowanie środków ochrony indywidualnej jest obowiązkowe. W celu przyswojenia właściwych praktyk pracodawca powinien informować pracowników o zagrożeniach oraz szkolić ich w zakresie prawidłowego użytkowania i noszenia środków ochrony indywidualnej.
Aby Twoi pracownicy mogli zawsze pracować z zachowaniem najwyższego poziomu bezpieczeństwa i komfortu, odwiedź nasz sklep internetowy! W naszej ofercie znajdziesz szeroki wybór środków ochrony indywidualnej (PPE) dostosowanych do specyficznych potrzeb przemysłu chemicznego i farmaceutycznego – od specjalistycznej odzieży ochronnej po sprzęt ochrony układu oddechowego.
Zapewnij maksymalną ochronę ze sprawdzonego źródła – z RS!
Adres e-mail
Dane osobowe przekazane nam podczas zapisywania się na listę mailingową będą przetwarzane zgodnie z naszą polityką prywatności.
